Jeopolitika

Tarih: 7 Temmuz 2013  |   Bölüm: Coğrafya  |   Yorumlar: Yok.  |   Yazar:

jeopolitikaJeopolitika, ülkelerin mevcut bulunduğu coğrafi konumlarından dolayı elde ettikleri, siyasi, ekonomi vb. güçlerinin genel adıdır.

Jeopolitik açısından bir görüş MAHAN tarafından ortaya atılmıştır. Mahan’ın ana düşüncesi, Ratzel tarafından benimsenen karaya yani Avrasya’daki “kalp ülkesi”ne sahip olan güçlerin, deniz hâkimiyetini de ele alabileceği noktasındaydı. Bunun yanında karşı bir güç olarak da Anglo-Amerika (Kanada ve ABD)’yı elinde tutan gücün de dünya hâkimiyetinde söz sahibi olabileceği yönündeydi. Nitekim Mahan, Asya’da Rusya’nın genişlemesinin deniz kuvveti ve üstünlüğü ile engellenebileceğini ve bu sayede Rusya’ nın abluka altına alınabileceğini savunmuş, Rusya’nın açık denizlere ulaşabilmesinin ancak Çin üzerinden olabileceğini bir bakıma tavsiye etmiştir.

Mahan, bir devletin denizcilikteki gelişmesinin önemine dikkat çekerek, bir ülkenin millî gücünü ortaya koyan en önemli coğrafî etkenin, o ülkenin arazisinin genişliğine değil, ülkenin kıyı çizgisinin uzunluğuna ve limanlarının ekonomik aktivitesine dayandığını vurgulamıştır. Bilhassa denizaşırı gelişmelerde bir ülkenin sahip olduğu deniz sınırlarına çok önem vermiştir. Bu görüşe göre Hawaii adalarına sahip olan ülkenin Karaip Denizi’ni de kontrol edebileceği üzerinde durulmuştur. Aynı zamanda özellikle Hawaii adalarının ABD’yi Asya’dan gelecek istilâ hareketlerini durdurabilecek bir konumda olduğu belirtilmiştir.

Jeopolitik

Tarih: 26 Haziran 2013  |   Bölüm: Coğrafya  |   Yorumlar: Yok.  |   Yazar:

jeopolitikJeopolitik; jeo yer ve politika sözcüklerinden oluşan bir terim olup coğrafî konuma göre devlet idare etme sanatı ve siyaseti anlamına gelir. Jeopolitiğin esas amacı; bir ülkenin bulunduğu coğrafî konuma ve/yeya özel yere göre gerek ülke, gerekse ülke dışında belirleyeceği siyaseti, izleyeceği yolu ve yapacağı planlamayı, geniş anlamda uygulayacağı stratejiyi belirlemektir. Bir bilim dalı ve araştırma konusu olarak jeopolitik, 19. yüzyılın sonlarından itibaren dünya gündemine gelmiştir. Jeopolitik, coğrafyanın tüm dallarını dikkate alarak ve zaman sürecini kullanarak geleceğe ait hedefler gösterir; hükümler ve sonuçlar çıkarır.

Ülkelerin jeopolitiğinin belirlenmesinde ve geleceğe yönelik planlamaların yapılmasında coğrafi konum son derece önemlidir. Bunun yanında devletin sosyal, teknolojik, ekonomik ve kültürel özellikleri ile askerî gücü de büyük önem taşımaktadır. Ayrıca jeopolitikte; bir ülkenin yakın ve uzak komşularının siyasî rejimi, nüfusu, eğitim seviyesi, ekonomik kaynakları vb. son derece önemlidir.

  Yukarı çık!