Asya’da Bozkır Kültürü: Töre Müessesi

Tarih: 15 Ağustos 2012  |   Bölüm: Kültür, Tarih  |   Yorumlar: Yok.  |   Yazar:

Asya Kıtası’ndaki bütün bozkırlarda, belki de binlerce yıldır yaşayan “Töre” vardır. Ünlü Dil Bilimci Kaşgarlı Mahmud’un yazdığı “Divanı Lügati’tTürk” adlı eserinde Töre: “evin en önemli yeri ve sediri” olarak anlatılır. Oysa bu kavramın asıl manası “Törü” şeklinde olup genel anlamıyla “görenek ve adet” olarak açıklanmıştır. Genellikle Töre, Türk örf ve kesin hükümlerindeki beraberliktir. Nitekim Orhun Kitabeleri’nde Töresiz bir devlet veya topluluğun olamayacağı yazılıdır. Bugünkü anlamıyla kısaca denilebilir ki: Töre asırlardırTürklerin sosyal hayatını düzenleyen mecburi kurallar bütünüdür.ı

Türklerde Töre, anlam olarak kanun sayılırsa da onunla sınırlı değildir. Çünkü yazılmış kanunlar da, yazılmamış teamüller ve alışkanlıklar da onun içindedir. Hukuki Törelerden başka, dini ve ahlaki Törelerde vardır. Türk Töresi oldukça sert ve kesin hükümler içerir. Cezaları ağır olan Töre, Türk Milleti’nin belkemiği sayıldığı için hiç kimse bu cezaların haksız ve adaletsiz olduğunu düşünemez bile. Çünkü Töre “Türk Milleti’nin binlerce yıldır süre gelen hayat tecrübesinden süzülmüş olan kaidelerden ibarettir.”

  Yukarı çık!