Toprak Profili ve Toprak Horizonları

Toprak profili, ana kaya veya ana materyal üzerinde uzanan toprak katına denilir. Herhangi bir toprak profiline bakıldığında yüzeyden alta doğru toprağın renk, yapı ve bünye gibi fiziksel özellikleri ile asitlik, besin kapasitesi gibi kimyasal özelliklerinin değiştiği görülür, ileride açıklanacağı üzere topraklar, toprak profilinde görülen bu değişme ve horizonlaşma durumuna bağlı olarak sınıflandırılır. Normal bir toprak profiline bakıldığında üstten alta doğru şu horizonlar görülür:

toprak horizonları

O horizonu: Organik maddeyi kapsayan üst horizon olup, burada çeşitli derecede ayrışmış organik madde yer alır. Bu horizon, nemli soğuk bölgelerdeki topraklarda bitkilerden dökülen organik artıkların yeterince ayrışmamasından dolayı oluşur. Sıcak nemli bölgede, toprağa dökülen organik madde kısa süre içerisinde ayrıştığından organik horizon bulunmaz. Kurak bölgelerde de görülmez.

A horizonu: Mineral toprak tabakasının en üst katı olup organik maddenin karıştığı ve bu nedenle genellikle koyu renkli olduğu toprağın yıkanma horizonudur. Yıkanmaya bağlı olarak A horizondan kil gibi ince unsurlu maddeler ile bitki besin maddelerinin bir kısmı taşınmıştır. Organik maddenin etkisinden dolayı A horizonu genellikle taneli yapı gösterir. Soğuk nemli bölgelerde A horizonu aşırı derecede yıkanmaya uğradığı için genellikle boz renkli ve silis bakımından zengindir. Yarıkurak -yarı nemli bölgelerde oldukça koyu renklidir.

B horizonu: A horizonundan yıkanan karbonatlı madde, kil ve çeşitli oksitlerin biriktiği horizondur. Bu nedenle B horizonu genellikle açık renklidir, kil birikiminden dolayı da ağır bünyeli olup blok ve kaba blok yapı gösterir. Yarıkurak bölgelerde bu horizonun altında beyaz renkli olan kireç lekeleri veya kireç çiçekleri yer alır. A horizonuna nazaran asitlik düşüktür. Ayrıca, biriken maddenin özelliğini göstermek bakımından bu horizon isimlendirilir. Örneğin Bjr demir, Bca karbonat birikiminin olduğunu gösterir.

C horizonu: Ana materyalin ayrıştığı bir horizon ana materyalin özelliğini sıkı şekilde yansıtır. Bu horizon yumuşak ana materyaller üzerinde birkaç cm ve daha fazla kalınlıkta iken sert kayalar üzerinde son derece sığdır.

R horizonu: Ana materyalin bulunduğu kattır. Ağaçların derine giden kökleri buradan besinlerini alır.

Yukarıda bahsedilen horizonlardan sadece A ve B horizonu esas toprak katını oluşturur. Buna toprağın solum katı veya gerçek toprak katı da denilebilir.

  1. buket
    19 Kas, 2015 - 21.04 | #1

    işime yaradı teşekkürler..

  2. 28 Mar, 2013 - 20.05 | #2

    güzel bir site elinize sağlık

Yorum yaz!

UYARI: Lütfen doğru ve güzel bir Türkçe ile hakaret etmeden yorum yapınız.
  Yukarı çık!