Kazan Tatar Türkleri

kazan tatar türkleriRusya sınırları içerisine alınmış bir çok Türk halkları gibi Kazan eli Türkleri de edebiyata “Tatar” etnonimi altında geçmiştir. Bu ad, sonraları Kırım yarımadasında yaşayanlara ve Azeri’lere de teşmil edilerek Kazan Tatarı, Kırım Tatarı, Kafkasya Tatarı gibi kavim adlarının doğuşuna yol açmıştır. Türk – Tatar adı bugün birbirini tamamlayan bir dil grubu adını ifade etmektedir.

Tatar kelimesi, Türk dilli abidelerde ilk defa, Orhun yazıtlarında geçmektedir. Türk hakanının “yuğ” merasimine katılanlar arasında “Oğuz Tatar” kavim birliği halkını temsil eden bir heyetten bahs edilmektedir. Ayrıca bu halkın, Türk tarih sahnesinde yer aldığı görülmektedir. Çin kaynaklan bunlar çeşitli devrelere ait olarak “Ta-Ta” yahut “Da-Da” adları altında zikr etmektedirler. Tarihçi Reşideddin ise bu halkı özbeöz müstakil bir kavim olarak kaydetmekte ve dillerinin Moğolca olduğunu yazmaktadır. Diğer tarihçilerden Cüveyni ise Tatar kavim adından etnik olmaktan ziyade siyasi bir terim olarak bahsetmektedir. Bu kavrayış tarzına Çinlilerde de raslanır. Bu suretle ‘Tatar”adı bir nevi kavimler birliğini ifade etmiştir.

Buna karşılık Kaşgarlı Mahmud, Gerdizi gibi çağının inanılır yazarları Tatarları tamamiyle Türk saymaktadırlar. Bugünkü dil ve kültürleri bu cereyanı tamamiyle doğrulamaktadır. Nitekim Kazan Türklerinin, bugünkü İdil boyu Türk âlemi içinde, kuvvetli bir millî kültüre sahip oldukları görülmektedir. kazaklar

Kazan Türklerinin menşeleri ve buraya gelip yerleşmeleri hakkında çeşitli fikirler ortaya sürülmektedir. Bazılarına göre bunlar, XIII. yüzyılda Kama havzasını ele geçiren Kıpçaklarm bir koludurlar. Bazılarına göre ise Kazan Türkleri, eski Bulgar Türk devletinin parçalanması üzerine. Moğol istilası dalgalarından kaçarak burada yerleşen Türklerin ahfadıdırlar. Yerleştikleri sahanın merkezini Mahmutekin 1455’de kurduğu hanlığın Kazan şehri teşkil etmiştir. Ne yazık ki bu hanlık daha 1552 yılında istilâya uğrayarak, ağır cezaya çarptırılmıştır. 1918 yılında yeniden istiklâline kavuşmuşsa da, tekrar Sovyet Rusya hakimiyeti altına alınmıştır.

Sovyet devlet teşkilâtında saha muhtar eyalet olarak kurulmuştur. Sayıları dört milyondur. Oldukça ağırbasan Türkçe basınları vardır. Çeşitli ilim sahasında yetişmiş bir çok şahsiyyetler-le beraber Türklüğe hizmetleri dokunan yazarları vardır. Edebî dilde yazılmış literetürleri dışında zengin halk edebiyatına da sahiptirler. hakaslar

____________________
 
____________________

Kazan Türkçesi çeşitli şivelere ayrılmaktadır. Ana şiveyi bizzat Kazan Türklerinin konuştukları şive teşkil etmektedir. Bunun dışında literatürde Mişer adı alan Türk boyunun şivesi gelmektedir. Bu boy çok dağınık olarak öteberiye taşmıştır. Yayıldıkları saha: Tambov, Voronej, Ulyanovsk, Kuybışev, Saratov, Orenburg ve saire eyaletleridir. Sayıları üçyüz binin üstündedir. Kendisine göre ayrı bir şiveyi Tepterlerinki teşkil eder. Bunlardan bir kısmı Başkirdistanda yaşamaktadır. Bütün sayıları üçyüz bin kişinin üstündedir.

>> Türk Halkları‘na Geri Dön <<

(Türk BoylarıTürk TopluluklarıTürk Toplumları)

Bu konuya henüz yorum yapılmamış. Düşüncelerini paylaşan ilk insan olmaya ne dersin?

Yorum yaz!

UYARI: Lütfen doğru ve güzel bir Türkçe ile hakaret etmeden yorum yapınız.
  Yukarı çık!