Fütürizm / Gelecekçilik Akımı

fütürizm nedir, özellikleriYazın Akımları Özel Sayısı (1981)’nda fütürizm yerine “gelecekçilik” ifadesi kullanılmıştır. “Fütüristler, geleneksel şema ve şekilleri bir yana bırakarak, modern çağın, tekniğin, makine gücünün halde sağladığı ve gelecekte sağlayacağı bolluğu, refahı, huzuru savunurlar. Yıkıcı bir akım olarak nitelendirilen fütürizm, savaşı savunan bir başkaldırı akımıdır. Bu gelişen durum birinci dünya savaşının etkilerine bağlanabilir. Fütüristler; Sanatın baştan ayağa değişmesi, isteklerinin başında geliyordu. Ahlaka karşı idiler, geleneklere hücum ediyorlar, kitaplara saldırılıyordu.

O güne kadar yerleşmiş ve milletin değeri olan ne varsa ortadan kaldırmak istiyorlardı. Arkeoloji ve müzelere musallatılar. Bütün bunların yerine kuvvetin hızın sefahat ve makinelerle, makineli tüfeklerle yeryüzünün sağlığı demek olan savaşın türküsünü söyleyecek bir edebiyat ve sanat gerçekleştirmek istiyorlardı.

Fütüristlerin, geleneklere hücum edip makineye ve makineleşmeye hayran oluşları onların modern yaşantının verdiği yeni heyecanlardan doğan bir edebiyat akımı olarak da
anılmasına neden olur. Fütüristlerin “yenileşmenin tüm olanaklarına açılan bir yönelme” oldukları da ifade dilmiştir. Fütürizmin ortaya çıkışındaki nedenler. Fütürizmin sanayi ve medeniyetin şekillendirdiği modern hayat ortamında doğduğunu ifade eden Çetişli, fütürizmin sanat ve hayat arasındaki kopukluğu koparmak için endüstrileşmenin sanata ve bütün insan hayatına aktarılma çabası ve girişimi olduğunu, fütüristlerin sanatın her türüne makineyi hızı ve dinamizmi sokmak istediklerini ifade eder. Ayrıca yirminci yüzyıl akımı olan fütürizmin bu bakış açısıyla dadaizme ve sürrealizme zemin hazırladıklarını da belirtir.

Fütürizmin doğuşu şu şekildedir: 1909 şubatında ilk defa olarak arkadaşlarım Bacconi ve Russolo ile Marinetti’yi evinde ziyaret ettik. Genç kuşağı anlamsız ve taşracılığın tutsağı olmaktan kurtarmak konusunda konuşurken, bir manifesto hazırlayıp, yaymak gereği üzerinde durduk. Ertesi günü Porta Viktoria yakınlarındaki bir kahvede buluşarak akşama kadar çağrımızın son şeklini tamamladık ve birkaç gün sonra da, yurdumuzun boş renkli göğü altında binlerce dağıtılan bu çağrı, genç sanatçıları müthiş bir elektrik boşalımına tutulmuşçasına titretti. O günden sonra fütürizmin savaşı başlamış oldu.

Dünya edebiyatında Filippo Marinetti (1876-1944), Vlademür Vladimirovic Mayakovski (1893- 1930) bu akıma örnek gösterilen isimlerdir (Çetişli, 2010). Türk edebiyatında fütürizm. Nazım Hikmet Ran fütürist şairlere örnek gösterilmiştir.

Bu konuya henüz yorum yapılmamış. Düşüncelerini paylaşan ilk insan olmaya ne dersin?

Yorum yaz!

UYARI: Lütfen doğru ve güzel bir Türkçe ile hakaret etmeden yorum yapınız.
  Yukarı çık!